Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'nde (AİHM) devam eden bir başvuruya üçüncü taraf olarak katılma girişimine karşı çıkan Büyükakın, iç hukuk yolları tamamlanmadan böyle bir adım atılmasının yargı bağımsızlığı ve tarafsızlık ilkeleriyle bağdaşmadığını savundu.

Büyükakın, hem genel kurul kürsüsünden yaptığı konuşmada hem de oylama sonrasında verdiği mesajlarda Avrupa Konseyi'nin yaklaşımını eleştirerek kararın Türkiye ile Avrupa arasındaki ilişkilere zarar verebileceği uyarısında bulundu.

Avrupa Konseyi Yerel ve Bölgesel Yönetimler Kongresi'nin 51. Genel Kurulu'nda, Türkiye'de devam eden yargı süreçleriyle bağlantılı bir AİHM başvurusuna Kongrenin üçüncü taraf olarak katılması gündeme geldi.

Kongrenin bu girişimi, AİHM'deki yargılamaya yazılı görüş sunulması bakımından önem taşıyor. Üçüncü taraf katılımı, ilgili kurumun mahkemenin yerine karar vermesi anlamına gelmiyor.

Ancak Tahir Büyükakın, Türkiye'deki yargı süreçlerinin henüz tamamlanmadığını belirterek söz konusu girişime karşı çıktı.

“TARİHİNDE GÖRÜLMEMİŞ, SIRA DIŞI, ACELECİ BİR ADIM”

Yedi yıldır Kongre üyesi olduğunu belirten Büyükakın, kurumun geçmişte AİHM'deki herhangi bir davaya müdahil olma girişiminde bulunmadığını ifade etti.

Büyükakın, kararın hem zamanlamasına hem de hukuki sonuçlarına ilişkin itirazlarını şu sözlerle dile getirdi:

“Yerel ve Bölgesel Yönetimler Kongresi, bugüne kadar hiçbir AİHM davasına müdahil olma başvurusu yapmadı. Bunun son derece sıra dışı bir durum olduğuna herkesin dikkatini çekmek istiyorum. Henüz Türkiye’de iç hukuk yolları tüketilmemiş, davaya konu yargılama süreci tamamlanmamıştır. Üstelik AİHM henüz davayı kabul dahi etmemiş, tarafları dinlemeye devam etmektedir. Bu safhada yapılan müdahil olma talebi, AİHM üzerinde hem davayı kabul etme hem de hak ihlali kararı verme baskısı yaratacaktır. Bu durum tarafsızlığa aykırıdır ve hukuk devleti ilkesi ile bağdaşmamaktadır.”

“TÜRKİYE'YE KARŞI ALINAN KARAR ORANTISIZ VE ACELECİDİR”

Konuşmasında Avrupa Yerel Yönetimler Özerklik Şartı'na da değinen Büyükakın, söz konusu düzenlemenin ülkelerin anayasal ve hukuki sistemlerini esas aldığını belirtti.

Türkiye'de görevden uzaklaştırılan belediye başkanları hakkında devam eden yargı süreçleri bulunduğunu hatırlatan Büyükakın, bu süreçler tamamlanmadan uluslararası düzeyde girişimde bulunulmasını eleştirdi.

Büyükakın, konuyla ilgili değerlendirmesinde şu ifadeleri kullandı:

“Her şeyden önemlisi, Avrupa Konseyi üyeleri arasında AİHM kararlarını uygulama oranı en yüksek ülke Türkiye’dir. Kurucu, onurlu ve bağımsız bir üye olan Türkiye’ye karşı alınan bu karar, açıkça orantısız ve acelecidir”

Büyükakın'ın AİHM kararlarının uygulanma oranına ilişkin sözleri, konuşmasında dile getirdiği değerlendirme olarak öne çıktı.

AVRUPA KONSEYİ'Nİ ÇİFTE STANDART UYGULAMAKLA SUÇLADI
Genel Kurul'daki oylamanın ardından açıklamalarda bulunan Tahir Büyükakın, Avrupa Konseyi'nin Türkiye'ye yönelik tutumunu eleştirmeyi sürdürdü.

Kongrenin Türkiye'yi ilgilendiren konularda tarafsız davranmadığını öne süren Büyükakın, alınan kararın muhalefet temsilcilerinin değerlendirmeleri doğrultusunda şekillendiğini savundu.

Büyükakın, Türkiye'nin iç hukuk süreçlerine yeterli saygı gösterilmediğini belirterek Avrupa Konseyi'nin yaklaşımını çifte standart olarak nitelendirdi.

“BAĞIMSIZ TÜRK YARGISINI HİÇE SAYAN BU TUTUM KABUL EDİLEMEZ”

Avrupa Konseyi'nin Türkiye'deki yargı süreçlerine yaklaşımını sert sözlerle eleştiren Büyükakın, kararın yalnızca hukuki değil, siyasi sonuçlar da doğurabileceğini ileri sürdü.

Büyükakın, açıklamasında şu ifadeleri kullandı:

“Bağımsız Türk yargısının süreçlerini muhalefet mensuplarının ağzıyla değerlendiren, yargımızı hiçe sayan bu tutum kabul edilemez, önyargılıdır ve çifte standartçıdır. İç hukuk yolları tamamlanmamış bir davaya bu kadar erken müdahil olmak Türkiye’ye karşı yapılmış çok büyük haksızlıktır. Bu yaklaşım, konseyin kurucusu olan Türkiye ile Avrupa arasında diyaloğa dayalı sağlıklı ilişkiler yürütülmesine de ciddi zarar verecektir. Avrupa Özerklik Şartı’nın ötesine geçen bu tarafgir girişimi; bağımsız Türkiye’ye karşı yapılmış siyasal bir değerlendirme, Avrupa değerlerinden bir uzaklaşma ve kalıcı dostluk ilişkilerine zarar verici bir adım olarak görüyor ve esefle kınıyoruz.”

TÜRKİYE İLE AVRUPA İLİŞKİLERİ İÇİN UYARDI

Büyükakın, Türkiye'nin Avrupa Konseyi'nin kurucu üyelerinden biri olduğunu hatırlatarak uluslararası kurumların hukukun üstünlüğü ve yargı bağımsızlığı ilkelerini bütün üye ülkeler açısından aynı şekilde uygulaması gerektiğini savundu.

Alınan kararın Türkiye'ye yönelik siyasi bir değerlendirme niteliği taşıdığını ileri süren Büyükakın, bu yaklaşımın Türkiye ile Avrupa arasındaki diyaloğa dayalı ilişkileri olumsuz etkileyebileceğini ifade etti.

Avrupa Konseyi'nin üçüncü taraf olarak katılım girişimi ise AİHM'nin Türkiye'deki başvuruya ilişkin vereceği nihai karardan ayrı bir süreç olarak değerlendiriliyor. Kongrenin kararı, mahkemenin herhangi bir hak ihlali tespit ettiği anlamına gelmiyor.